Aneurysma in de buikholte (AAA)
U kunt al jarenlang een aneurysma hebben zonder dit te weten. Maar als het eenmaal ontdekt is, houdt de vaatchirurg het goed in de gaten. Soms is een ingreep nodig om de wand te verstevigen.
Hoe weet u of u een aneurysma heeft?

Driekwart van de patiënten heeft nooit iets gemerkt tot aan de diagnose. Het aneurysma wordt vaak bij toeval ontdekt. Het is bijvoorbeeld zichtbaar tijdens een echografie of CT-scan van de buik. Of er zijn ringvormige verkalkingen zichtbaar op een overzichtsfoto van de buik.
De klachten kunnen zijn:
- vage buik- of rugpijn
- forse rugpijn bij een groot aneurysma dat tegen de wervelkolom drukt
- koude, doof aanvoelende voeten of tenen doordat de doorbloeding naar de benen verminderd is.
In zeldzame gevallen zet een aneurysma in de loop van enkele dagen of uren snel uit of lekt in geringe mate bloed. U krijgt pijn in de buik, in de flanken of in de rug. Bij toename van de lekkage wordt de pijn heftiger. U voelt zich ziek, ziet bleek, transpireert en bent duizelig.
Deskundige hulp is dringend nodig!
Wat is de behandeling bij een aneurysma?
Dit hangt af van de grootte van uw aneurysma. U komt (eerder) in aanmerking voor een operatie:
- bij een aorta doorsnede vanaf 5,5 tot 6 cm
- als het aneurysma snel groeit
- als u een erfelijke bindweefselaandoening hebt bij een doorsnede vanaf 4,5 tot 5 cm
Tot die tijd, of als een operatie niet mogelijk is, is het advies om de bloeddruk laag te houden. U krijgt medicijnen en adviezen voor een gezonde leefstijl.
Operatie via de lies
De vaatchirurg plaatst een kunststofprothese in de aorta. Dit is meestal een grote operatie waarbij de buikholte open moet. Tegenwoordig is de operatie ook mogelijk via een kijkoperatie of via een slagader in de lies
Via de lies heeft belangrijke voordelen:
- minder kans op complicaties
- geen groot litteken op de buik
- sneller op de been na de ingreep
Niet elke patiënt komt echter in aanmerking voor een vaatoperatie via de lies. Dit is onder andere afhankelijk van de toegankelijkheid via de liesvaten en de omvang en de plek van het aneurysma.
Broekprothese
Soms loopt het aneurysma door tot bij de afsplitsing van de slagaderen naar de benen. Dan plaatst de chirurg een speciale kunststofprothese. Deze heeft de vorm van een omgekeerde Y en wordt broekprothese genoemd.
De operatie vindt plaats onder algehele narcose. Als de kunststofprothese via de lies geplaatst wordt, kiest de vaatspecialist soms voor lokale verdoving.
Waarom niet direct opereren?
De operatie is niet zonder risico. De kans dat een aneurysma scheurt als hij nog klein is, is niet groot. Pas bij een bepaalde grootte is het risico op scheuren zo reëel dat opereren beter is. Afwachten is een lastige periode, ook wel aangeduid met de Engelse term: 'watchful waiting'. Het is belangrijk dat u ondanks de situatie uw dagelijkse dingen blijft doen.
Wanneer spoed?
Als een aneurysma scheurt, dan is de enige behandeling opereren! En wel met spoed!
Medicijnen
Medicijnen moeten uw bloeddruk laag houden om de spanning op de vaten te verminderen en scheuren van de vaatwand te voorkomen. De meest voorgeschreven medicijnen zijn:
- bètablokkers
- calciumantagonisten
Behandelplan
Een team van artsen bepaalt samen met u het behandelplan. Behalve de grootte van het aneurysma spelen ook mee:
- uw leeftijd
- hoe vitaal u bent
- de conditie van uw hart, longen en nieren
- eventuele andere ziektes
De behandeling richt zich vooral op het voorkomen van:
- verdere groei van het aneurysma
- schade aan organen
- scheuren van het aneurysma
